Amel
Tanım
Amel, insanın iradeli olarak gerçekleştirdiği davranış ve fiilleri ifade eder.
Cümle
İman, amelle kemale erer.
Eş / Yakın Anlam
-Zıt Anlam
-Bağlam
- İman–amel ilişkisi tartışmalarında merkezi kavramdır.
- Fıkıhta sorumluluk alanını belirler.
- Ahlaki değerlendirmelerin temelini oluşturur.
Kapsam ve Sınırlar
- İmanla özdeş değildir.
- Niyet olmadan değer kazanmaz.
- Zorunlu fiilleri kapsamaz.
Kullanım Örnekleri
- Namaz kılmak bir ameldir.
- Yardım etmek ahlaki bir ameldir.
Yanlış Kullanımlar
- Ameli imanın yerine koymak.
- Amelsiz imanı tamamen geçersiz saymak.
- Ameli yalnızca dış davranışla sınırlamak.
Anlam Dönüşümü
- Başlangıçta genel fiil anlamındaydı.
- Dini bağlamda sorumluluk kavramı kazandı.
- Kelâmda imanla ilişkili bir terim oldu.
Kavram Kökeni
- Amel kelimesi Arapça kökenlidir.
- Yapmak ve fiilde bulunmak anlamına gelir.
Disiplinlere Göre Kullanım
Amel, iman–amel ilişkisi bağlamında imanın kemaliyle ilişkili fakat onun yerine geçmeyen bir unsur olarak ele alınır.
Amel, sorumluluğun ve hükmün konusudur; niyetle birlikte hukuki ve ahlaki değer kazanır.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı
Amelin imanın parçası olmadığını, ancak imanı olgunlaştıran bir unsur olduğunu savunur.