Malum
Tanım
Malum, bilginin konusu olan, bilinen veya bilinebilir durumda bulunan şeyi ifade eden kavramdır. Kelâm ve epistemolojide ilim ile olan ilişkisi üzerinden tanımlanır.
Cümle
İlim, maluma taalluk eder
Bağlam
- Kelâmda ilmin yöneldiği nesne olarak ele alınır.
- Epistemolojide bilgi–nesne ilişkisini tanımlar.
- Ontolojide bilinebilir varlık alanını ifade eder.
Kapsam ve Sınırlar
- Malum, yalnızca fiilen bilinenle sınırlı değildir.
- Her tasavvur edilen şey malum değildir.
- Bilgi dışı varsayımlar malum sayılmaz.
Kullanım Örnekleri
- İlim–malum ilişkisi.
- Bilinebilir fakat henüz bilinmeyen nesneler.
- Allah’ın ilmindeki malumat.
Yanlış Kullanımlar
- Zan ve tahminlerin malum kabul edilmesi.
- Bilinmeyenin bilinirmiş gibi sunulması.
- Öznel kanaatlerin malum sayılması.
Anlam Dönüşümü
- Başlangıçta bilinen şey anlamında kullanılmıştır.
- Kelâmda teknik epistemolojik terim hâline gelmiştir.
- Modern kullanımda gündelik kesinlik anlamı kazanmıştır.
Kavram Kökeni
- Malum kelimesi Arapça ʿ-l-m kökünden türemiştir.
- Bilgiyle ilişkili nesneyi ifade eder.
Disiplinlere Göre Kullanım
Malum, ilmin yöneldiği nesne olarak bilgi–nesne ilişkisini açıklamak için kullanılır.
Malum kavramı, bilinen, bilinebilir ve tasavvur edilen arasındaki ayrımı ortaya koymak için ele alınır.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı
Malumu, ilmin konusu olarak ele alır ve bilginin nesneye yönelmişlik yapısı içinde değerlendirir.