Metodoloji
Tanım
Metodoloji, araştırma ve bilgi üretiminde kullanılan yöntemlerin ilkelerini inceleyen disiplindir.
Cümle
“Metodoloji, bilginin nasıl üretileceğine dair refleksiyondur.”
Eş / Yakın Anlam
-Zıt Anlam
-Bağlam
- Bilimsel çalışmaların temellendirilmesini sağlar.
- Yöntem seçiminin gerekçelerini açıklar.
Kapsam ve Sınırlar
- Tek başına bilgi üretmez.
- Aşırı soyut kaldığında uygulamadan kopabilir.
Kullanım Örnekleri
- Nitel metodoloji
- Nicel metodoloji
Yanlış Kullanımlar
- Metodolojiyi metotla özdeşleştirmek
- Metodolojiyi ideolojik savunma aracı yapmak
Anlam Dönüşümü
- Yöntemlerin arka planı olarak ortaya çıktı.
- Bağımsız bir felsefi tartışma alanı haline geldi.
Kavram Kökeni
- Yunanca: methodos
- Yol ve izleme biçimi anlamı
- Yunanca: logos
- Akıl ve inceleme anlamı
Disiplinlere Göre Kullanım
Metodoloji, bilginin hangi yollarla ve hangi gerekçelerle üretildiğini sorgular.
Bilimsel yöntemlerin geçerliliğini, sınırlarını ve varsayımlarını inceler.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı
Metodolojiyi, bilginin imkân koşullarını sorgulayan eleştirel bir refleksiyon alanı olarak ele almıştır.
Bilimsel metodolojiyi yanlışlanabilirlik ilkesi üzerinden yeniden tanımlamıştır.