İlerleme
Tanım
İlerleme, insanlığın tarihsel süreçte bilgi, teknik veya ahlak bakımından geliştiği düşüncesidir.
Cümle
“İlerleme, insan aklının tarih içindeki açılımıdır.”
Bağlam
- Aydınlanma düşüncesinin temel kavramlarından biridir.
Kapsam ve Sınırlar
- Her tarihsel değişim ilerleme değildir.
Kullanım Örnekleri
- Bilimsel gelişmeler
- Hak ve özgürlüklerin genişlemesi
Yanlış Kullanımlar
- Teknolojik gelişmeyi ahlaki ilerleme sanmak
Anlam Dönüşümü
- İyimser ilerleme anlayışından eleştirel yaklaşımlara geçiş
Kavram Kökeni
- Türkçe: ilerlemek
- Öne doğru hareket anlamı
Disiplinlere Göre Kullanım
İlerleme, insanlığın tarihsel süreçte akıl, bilgi ve özgürlük bakımından geliştiği varsayımıyla ele alınır.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı
İlerlemeyi, özgürlük bilincinin tarihsel açılımı olarak temellendirmiştir.
Ahlaki ve hukuki gelişim açısından sınırlı ama mümkün bir ilerleme fikrini savunmuştur.